Skip to content

11.6 — Mẫu Hàm (Function Templates) ​


🎯 Mục Tiêu Bài Học ​

  • Hiểu tư duy Lập trình tổng quát (Generic Programming) trong C++.
  • Nắm vững cú pháp tạo Mẫu hàm (Function Template) với template <typename T>.
  • Hiểu vai trò của Tham số kiểu (Type Template Parameter).

1. Giới Hạn Của Nạp Chồng Hàm ​

Ở bài 11.1, chúng ta đã viết nạp chồng hàm max:

cpp
int max(int x, int y) { return (x > y) ? x : y; }
double max(double x, double y) { return (x > y) ? x : y; }
long max(long x, long y) { return (x > y) ? x : y; }

Hãy nhìn vào các hàm trên: Thuật toán so sánh (x > y) ? x : y hoàn toàn giống hệt nhau 100%, chỉ khác mỗi kiểu dữ liệu! Nếu có 20 kiểu dữ liệu khác nhau, bạn phải viết và bảo trì 20 hàm lặp đi lặp lại.


2. Giải Pháp Tối Thượng: Mẫu Hàm (Function Template) ​

Trong C++, Mẫu hàm (Function Template) là một bản thiết kế (blueprint) mẫu cho phép bạn viết một hàm độc lập với kiểu dữ liệu:

cpp
#include <iostream>

// Định nghĩa mẫu hàm max cho bất kỳ kiểu T nào
template <typename T>
T max(T x, T y)
{
    return (x < y) ? y : x;
}

int main()
{
    std::cout << max<int>(3, 7) << '
';       // Gọi hàm max cho kiểu int
    std::cout << max<double>(3.5, 2.1) << '
'; // Gọi hàm max cho kiểu double
    std::cout << max<char>('a', 'z') << '
';   // Gọi hàm max cho kiểu char

    return 0;
}
mermaid
flowchart TD
    Template["Mẫu Hàm: template &lt;typename T&gt; T max(T, T)"]
    Template -->|max&lt;int&gt;| InstInt["Compiler Sinh Mã:
int max(int, int)"]
    Template -->|max&lt;double&gt;| InstDouble["Compiler Sinh Mã:
double max(double, double)"]
    Template -->|max&lt;char&gt;| InstChar["Compiler Sinh Mã:
char max(char, char)"]

3. Cú Pháp Chi Tiết: template <typename T> ​

  • Từ khóa template: Báo cho trình biên dịch biết đây là một định nghĩa mẫu.
  • <typename T>: Khai báo một Tham số kiểu (Type parameter) có tên là T (viết tắt của Type).
  • Bạn cũng có thể dùng cú pháp cũ template <class T>, nhưng typename được khuyến nghị dùng trong C++ hiện đại vì tính rõ nghĩa.

💡 Thực Hành Tốt Nhất (Best Practice) ​

Đặt Tên Tham Số Template

Theo quy ước chuẩn, nếu mẫu chỉ có một kiểu duy nhất, hãy đặt tên là T. Nếu có nhiều kiểu, bạn có thể đặt tên là T, U hoặc các tên có ý nghĩa như typename KeyType, typename ValueType.


📝 Bài Tập Tự Luyện & Quiz Củng Cố ​

Bài tập code: ​

Hãy viết một mẫu hàm add nhận vào hai tham số cùng kiểu T và trả về tổng của chúng. Kiểm thử hàm này trong main() với số nguyên và số thực.

[Xem lời giải mẫu]
cpp
#include <iostream>

template <typename T>
T add(T a, T b)
{
    return a + b;
}

int main()
{
    std::cout << add<int>(5, 10) << '
';
    std::cout << add<double>(1.2, 3.4) << '
';
    return 0;
}